Hasło: Adapa

Adapa, gr. Oannes, w teologii z Eridu jeden z apkallu, mityczny kapłan Enki w Eridu; wg akadyjskiego mitu, wypełniając swe obowiązki, wybrał się na połów i złamał skrzydło pd. wiatru; rozgniewał tym Ana, który wezwał go przed swe oblicze; pouczony przez Enki, A. udał się do nieba, gdzie spotkał bogów Ningiszida i Dumuziego; usposobił ich do siebie przychylnie i dzięki nim udobruchał Ana, który postanowił dać mu nieśmiertelność; A., idąc za radą Enki, nie skorzystał ze sposobności i został odesłany na ziemię; mit ten wykazuje pewne podobieństwa do opowieści o upadku Adama i Ewy; na pocz. I tysiąclecia p.n.e. imię A. stało się synonimem mędrca, w 2. poł. było zapisywane jako Uanna-Adapa; u Berossosa A. pojawił się jako Oannes, ryba o ludzkiej głowie, która wyłoniła się z morza i w ciągu jednego dnia nauczyła ludzi wszystkich tajemnic cywilizacji.
G. Buccellati Adapa. Genesis and the Notion of Faith, "Ugarit-Forschungen" 1973 Nr 5
B. Kienast Die Weisheit des Adapa von Eridu, w: Symbolae Biblicae et Mesopotamicae, Hrsg. M.A. Beek, Leiden 1973
S.A. Picchioni Il poematto di Adapa, Budapest 1981
H.P. Muller Mythos als Gattung archaischen Erzahlens und die Geschichte von Adapa, "Archiv fur Orientforschung" 1983 Nr 23
Ph. Talon Le mythe d'Adapa, "Studii Epigrafici e Linguistici sul Vicino Oriente Antico" 1990 nr 7.
- -